International Yoga Day 2025:  आजच्या जीवनशैलीत ताणतणाव आणि चिंता ही एक सामान्य समस्या बनत चालली आहे. प्रत्येक व्यक्ती कोणत्या ना कोणत्या कारणामुळे तणावग्रस्त आहे. त्याचा आपल्या शारीरिक आणि मानसिक आरोग्यावर तसेच भावनिक आरोग्यावर परिणाम होतो. परंतु हे रोखण्यासाठी योग खूप उपयुक्त ठरू शकतो. योग हा केवळ शारीरिक व्यायाम नाही तर तो मनालाही शांत करतो.

काही योगासने मन शांत करण्यास, भावनांचे संतुलन राखण्यास आणि मानसिक स्पष्टता प्राप्त करण्यास मदत करतात. आंतरराष्ट्रीय योग दिनानिमित्त काही  प्रभावी योगासने जाणून घेऊया, जी भावनिक संतुलन आणि मानसिक स्पष्टतेसाठी फायदेशीर ठरू शकतात.

योग प्रशिक्षक म्हणतात की योग करताना आपण खोल श्वास घेतो, ध्यान करतो आणि आपल्या शरीर आणि मनाशी एक संबंध जाणवतो. यामुळे नकारात्मक विचार कमी होतात, चिंता कमी होते आणि मानसिक स्पष्टता येते. भावनिक संतुलन आपले नाते देखील मजबूत करते आणि आपल्याला अधिक सहनशील आणि समजूतदार बनवते. जेव्हा आपले मन शांत असते तेव्हा आपण चांगले निर्णय घेतो, ज्यामुळे आपल्या जीवनाची गुणवत्ता सुधारते.

 

भुजंगासन-

भुजंगासन छाती आणि फुफ्फुसांसाठी खूप फायदेशीर आहे. हे आसन नैराश्य आणि नकारात्मक विचार दूर करण्यास देखील मदत करते.

कसे करावे?

पोटावर झोपा आणि हात छातीजवळ ठेवा.

श्वास घेताना छाती वर उचला, कंबर ताणा.

खांदे आरामशीर आणि मान सरळ ठेवा.

१५-३० सेकंद थांबा, नंतर श्वास सोडत पूर्व स्थितीत परत या.

 

वृक्षासन-

वृक्षासन हे एक असे आसन आहे जे संतुलन आणि लक्ष केंद्रित करते. ते मन स्थिर करून भावनिक संतुलन साधण्यास मदत करते.

 

कसे करावे?

सरळ उभे राहा आणि एका पायावर संतुलन साधा.
दुसरा पाय गुडघ्यापासून वाकवून मांडीवर ठेवा.
नमस्ते आसनात हात आणा आणि त्यांना सरळ वरच्या दिशेने घ्या.
३० सेकंद ते १ मिनिट या स्थितीत रहा, नंतर पाय बदला.

 

अनुलोम-विलोम-

मन शांत करण्यासाठी आणि मानसिक स्पष्टता वाढवण्यासाठी हे श्वास घेण्याचे तंत्र खूप प्रभावी आहे. हे आसन फुफ्फुसांसाठी देखील खूप फायदेशीर आहे.

कसे करावे?
सुखासनात बसा आणि उजव्या हाताच्या बोटाने डावी नाकपुडी बंद करा.
उजव्या नाकपुडीने श्वास घ्या, नंतर उजवी नाकपुडी बंद करा आणि डावीकडून श्वास सोडा.
हीच प्रक्रिया उलट दिशेने पुन्हा करा.
५-१० मिनिटे सराव करा.

 

बालासन-

बालासन हे एक असे आसन आहे जी ताण आणि चिंता कमी करण्यास मदत करते. हे आसन मनाला शांत करून आराम देण्यास मदत करते. झोपण्यापूर्वी हे आसन केल्याने थकवा देखील कमी होतो.

 कसे करावे?

गुडघ्यांवर बसा आणि तुमचे कंबर वाकवा.

पुढे वाकून तुमचे कपाळ जमिनीवर ठेवा.

तुमचे हात पुढे पसरवा आणि खोल श्वास घेत १-३ मिनिटे या स्थितीत रहा.