भारत ही जगातील पाचवी सर्वात मोठी अर्थव्यवस्था आहे परंतु तरुणांची बेरोजगारी अजूनही चिंतेचे एक प्रमुख कारण आहे. जुलै २०२३ ते जून २०२४ या कालावधीतील कामगार ब्युरोच्या नियतकालिक कामगार दल सर्वेक्षण अहवालात असे दिसून आले आहे की अनेक राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये तरुण बेरोजगारीचा दर दुहेरी अंकात आहे. यामध्ये सर्वात धक्कादायक नाव लक्षद्वीप आहे. जिथे १५ ते २९ वयोगटातील तरुणांमध्ये सर्वाधिक ३६.२ टक्के बेरोजगारी दर आहे.

कोणत्या राज्यात सर्वाधिक बेरोजगारी आहे?

अहवालानुसार, देशातील २४ राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेश आहेत जिथे तरुण बेरोजगारीचा दर १० टक्क्यांपेक्षा जास्त आहे. यापैकी, शीर्ष १० राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेश खालीलप्रमाणे आहेत.

लक्षद्वीप – ३६.२% (महिला: ७९.७%, पुरुष: २६.२%)

अंदमान आणि निकोबार बेटे – ३३.६% (महिला: ४९.५%, पुरुष: २४%)

केरळ – २९.९% (महिला: ४७.१%, पुरुष: १९.३%)

नागालंड – २७.४%

मणिपूर – २२.९%

लडाख – २२.२%

अरुणाचल प्रदेश – २०.९%

गोवा – १९.१%

पंजाब – १८.८%

आंध्र प्रदेश – १७.५%

कोणत्या राज्यात सर्वात कमी बेरोजगारी आहे?

जर आपण किमान बेरोजगारी दराबद्दल बोललो तर चित्र पूर्णपणे वेगळे आहे. मध्य प्रदेश सर्वात तळाशी आहे जिथे बेरोजगारीचा दर फक्त २.६ टक्के आहे.

मध्य प्रदेश – २.६%

गुजरात – ३.१%

झारखंड – ३.६%

दिल्ली – ४.६%

छत्तीसगड – ६.३%

दादरा आणि नगर हवेली – ६.६%

त्रिपुरा – ६.८%

सिक्कीम – ७.७%

पश्चिम बंगाल – ९%

उत्तर प्रदेश – ९.८%

महिला आणि तरुणांची स्थिती

अहवालात असे म्हटले आहे की देशभरातील तरुणांचा एकूण बेरोजगारीचा दर १०.२ टक्के आहे. यामध्ये महिलांचा बेरोजगारीचा दर पुरुषांपेक्षा जास्त आहे. तर पुरुषांचा दर ९.८ टक्के नोंदवला गेला आहे. महिलांचा बेरोजगारीचा दर ११ टक्क्यांवर पोहोचला आहे.

शहर विरुद्ध ग्रामीण भाग

शहरे आणि गावांमध्येही बेरोजगारीचा दर वेगळा आहे. शहरी भागात तरुणांचा बेरोजगारीचा दर १४.७ टक्क्यांपर्यंत आहे तर ग्रामीण भागात तो ८.५ टक्क्यांपर्यंत खाली येतो.