भारत आणि वेस्ट इंडिज यांच्यात दोन कसोटी सामन्यांची मालिका सुरू आहे. भारतीय संघ दिल्लीतील अरुण जेटली स्टेडियमवर मालिकेतील शेवटचा सामना खेळत आहे. प्रथम फलंदाजी करताना भारतीय संघाने ५१८ धावांचा प्रचंड आकडा गाठला. प्रत्युत्तरादाखल, वेस्ट इंडिजने पहिल्या डावात ८१.५ षटकांत फलंदाजी केली आणि २४८ धावांत सर्वबाद झाले. त्यानंतर फॉलोऑन खेळावा लागल्याने, वेस्ट इंडिजने ११८.५ षटकांत फलंदाजी केली आणि ३९० धावा केल्या. अनेक चाहत्यांना हे जाणून घ्यायचे आहे की एका कसोटी सामन्याच्या एका डावात संघ किती षटकांत फलंदाजी करू शकतो. येथे, आपण यासंबंधी आयसीसीचे नियम स्पष्ट करू.
आयसीसीचे नियम काय आहेत?
कसोटी क्रिकेटमध्ये संघ किती षटकांचा फलंदाजी करू शकतो याबद्दल आयसीसीचे कोणतेही नियम नाहीत. कसोटी क्रिकेट हा क्रिकेटचा सर्वात मोठा आणि जुना फॉरमॅट आहे आणि तो पाच दिवस खेळला जातो. संघाला हवे तितके वेळ किंवा त्यांचे सर्व फलंदाज बाद होईपर्यंत फलंदाजी करता येते. हे कसोटी क्रिकेटचे एक वेगळे वैशिष्ट्य आहे जे लाल चेंडूच्या क्रिकेटला पांढऱ्या चेंडूच्या क्रिकेटपासून वेगळे करते.
जर आपण कसोटी सामन्याच्या नियमांचा विचार केला तर, एका दिवसात ९० षटके टाकणे अनिवार्य आहे. एका दिवसात तीन सत्रे असतात आणि नियमानुसार प्रत्येक सत्रात अंदाजे ३० षटके टाकणे आवश्यक आहे. नियमांनुसार एका दिवसात किमान ९० षटके टाकणे आवश्यक असले तरी, त्यापेक्षा जास्त षटके टाकण्याची मर्यादा नाही. पूर्ण कसोटी सामन्यात, पाच दिवसांत किमान ४५० षटके टाकली पाहिजेत, परंतु त्याहून अधिक षटके टाकता येतात. कधीकधी, खराब हवामान किंवा पावसामुळे, एका दिवसात ९० षटके टाकली जात नाहीत, म्हणून ९० पेक्षा जास्त षटकांचा सामना दुसऱ्या दिवशी खेळवला जातो.
कसोटी सामन्यात षटकांच्या कोट्याबाबत आयसीसीचे नियम
१- किमान ९० षटके
कसोटी सामन्याच्या प्रत्येक दिवशी किमान ९० षटके खेळणे आवश्यक आहे. जर पावसामुळे किंवा इतर कारणांमुळे खेळात व्यत्यय आला तर षटकांची संख्या कमी केली जाऊ शकते.
२- ओव्हर-रेट नियम
आयसीसीने अलीकडेच खेळाचा वेग वाढवण्यासाठी ओव्हर-रेट नियमांमध्ये सुधारणा केल्या आहेत. एका षटकापासून दुसऱ्या षटकापर्यंत ९० सेकंदांचा स्टॉप क्लॉक लागू आहे.
३- फॉलो-ऑन
जर प्रथम फलंदाजी करणाऱ्या संघाची दुसऱ्या संघावर २०० धावांची लक्षणीय आघाडी असेल, तर ते त्यांना पुन्हा फलंदाजी करण्यास भाग पाडू शकते. याला फॉलो-ऑन म्हणतात.
४- घोषणा
एक कर्णधार त्यांचे सर्व फलंदाज नाबाद असले तरीही त्यांचा डाव संपवण्याची घोषणा करू शकतो. याला घोषणा म्हणतात.
