मराठी संस्कृती आणि लग्न सोहळ्यांमध्ये अनेक प्रथा परंपरेने चालत आलेल्या आहेत. यांपैकी एक महत्त्वाची आणि तितकीच हळवी प्रथा म्हणजे ‘आईने मुलीची मंगलाष्टका पाहू नये’. चला तर मग याबद्दल जाणून घेऊयात…
आईने मुलीची मंगलाष्टका का पाहू नये?
भारतीय संस्कृतीमध्ये लेकीच्या लग्नात आईने मंगलाष्टक न ऐकण्याची किंवा न पाहण्याची प्रथा पाळली जाते. यामागील मुख्य कारण आई आणि मुलीचे भावनिक नाते आहे. मंगलाष्टकांचे सुर ऐकून आई भावूक होऊ शकते, ज्यामुळे लग्नातील आनंदी वातावरणात बाधा येऊ नये, असा दृष्टिकोन आहे. ही परंपरा आईची भावनिक सुरक्षितता जपण्यासाठी मानली जाते.
आईचे मन हळवे असल्याने लेकीच्या लग्नातील या क्षणी तिचे डोळे पाणावू नयेत, तसेच ती ‘परक्याचे धन’ मानली गेल्यामुळे आनंदाच्या वेळी दु:ख नसावे, या भावनेतून ही परंपरा पाळली जाते. मुलगी सासरी निघताना आईला होणारा त्रास आणि तिचे अश्रू सोहळ्याचा आनंद कमी करू शकतात. या परंपरेमुळे आईच्या मनातील दुःख, विरह आणि भावनिक वादळ शांत ठेवण्यास मदत होते.
लग्नासारख्या शुभ प्रसंगी रडणे अशुभ मानले जाते, त्यामुळे आईचा विरह आणि तिचे हुंदके आवरण्यासाठी हा पायंडा पडला असावा.
भावनिक होणे
मुलगी लग्नानंतर दुसऱ्या घरी जाणार असते, हा विचार आईला भावूक करतो. मंगलकार्यात आईने आनंदी राहणे अपेक्षित असते, त्यामुळे ती रडू नये, यासाठी तिला या विधीपासून दूर ठेवले जाते. मंगलाष्टक म्हणजे नवीन जीवनाची मंगलमय सुरुवात. आई आणि मुलीचे नाते अत्यंत जिव्हाळ्याचे असते. लाडक्या लेकीला पाठवणी करताना पाहणे आईसाठी खूप वेदनादायी असू शकते. त्यामुळे या गोड मंत्रांच्या वेळी तिने डोळे भरून आणू नयेत,असे मानले जाते.
हळवे मन
मंगलाष्टके हे अत्यंत मंगल आणि हळवे सुर असतात, जे आईच्या मनाला स्पर्श करतात. लग्नाच्या विधींमध्ये विहीण म्हणून आईला विशेष स्थान असते, परंतु मंगलाष्टकाच्या वेळी तिने स्वतःला सांभाळून घेणे आणि भावनिक संतुलन राखणे अपेक्षित असते. मंगलाष्टक हे मांगल्याचे आणि आनंदाचे प्रतीक आहे. आईने भावनिक होऊन रडल्यास, लग्नाचा आनंद मावळू नये, यासाठी आईला दूर राहण्यास सांगितले जाते.
परक्याचे धन
पूर्वीच्या काळी लेकीला लग्नानंतर सासरी पूर्णपणे रुळण्यासाठी पाठवणीच्या वेळी आईने समोर न राहण्याची प्रथा होती. ती आता दुसऱ्या घरची झाली आहे, हे मान्य करणे आईसाठी कठीण असते. मुलीच्या नवीन सुरुवातीच्या वेळी आईने अश्रू ढाळू नयेत, जेणेकरून मुलीचे नवीन आयुष्य सुखाचे जावो.
(टीप : वरील सर्व बाबी MP मराठी Breaking केवळ माहिती म्हणून वाचक-प्रेक्षकांपर्यंत पोहोचवत आहे. यातून MP मराठी Breaking कोणताही दावा करत नाही.)
