वसुबारस हा दिवाळीचा पहिला दिवस असून या दिवशी गाय आणि वासराची पूजा केली जाते, ज्यासाठी गायींना हळद-कुंकू लावून, त्यांना नैवेद्य दाखवून आणि त्यांचे आशीर्वाद घेऊन कृतज्ञता व्यक्त केली जाते. या दिवशी उडदाचे वडे, भात आणि गोड पदार्थ तयार करून ते गाईला खायला दिले जातात, तसेच तेल, तूप आणि दूध यांचे पदार्थ टाळले जातात. चला तर मग जाणून घेऊ या की या दिवशी कोण-कोणत्या गोष्टी कराव्यात…
वसुबारसचे महत्त्व
वसुबारस हा दिवाळी सणाची सुरुवात करणारा पहिला दिवस आहे. समुद्रमंथनातून बाहेर पडलेल्या चौदा रत्नांपैकी एक असलेल्या कामधेनू गायीची पूजा केली जाते. या दिवशी गायींची पूजा करून लक्ष्मी देवीचे घरात आगमन व्हावे यासाठी प्रार्थना केली जाते. हा दिवस समृद्धी आणि धनप्राप्तीसाठी शुभ मानला जातो. वसु म्हणजे द्रव्य किंवा धन, आणि बारस म्हणजे द्वादशी, यावरून या सणाचे धन-धान्य समृद्धीशी असलेले नाते स्पष्ट होते.
रांगोळी काढणे
घरात लक्ष्मी देवीचे आगमन व्हावे या हेतूने अंगणात रांगोळी काढली जाते, ज्यामुळे घरात सकारात्मकता आणि चैतन्य येते. या दिवसापासून अंगणात रांगोळी काढून दिवाळीची सुरुवात होते.
गाय आणि वासराची पूजा
संध्याकाळी गाय आणि वासराची पूजा करतात. सौभाग्यवती स्त्रिया सायंकाळी वासरासह असलेल्या गायीचे पूजन करतात. नंतर गायीला प्रदक्षिणा घालावी.
पूजा विधी
गायीच्या पायावर पाणी टाकून हळद-कुंकू, फुले व अक्षता वाहून तिची पूजा केली जाते आणि वासरालाही आदराने पुजले जाते. गाय आणि वासराला निरांजनाने ओवाळले जाते. निरांजनाने ओवाळून केळीच्या पानावर पुरणपोळी वगैरे पदार्थ वाढून गाईला खाऊ घालतात.
पदार्थ अर्पण करणे
वासराला गव्हाचे पदार्थ (जसे की उडदाचे वडे) खायला दिले जातात. गायीला आणि वासराला गोड पदार्थांचा (गोडाचा) नैवेद्य दाखवावा.
गायीच्या अंगाला स्पर्श करण्याची परंपरा आहे. गायीला आणि वासराला निरांजनाने ओवाळून घ्यावे आणि त्यांच्या अंगाला स्पर्श करावा.
(टीप : वरील सर्व बाबी MP मराठी Breaking केवळ माहिती म्हणून वाचक-प्रेक्षकांपर्यंत पोहोचवत आहे. यातून MP मराठी Breaking कोणताही दावा करत नाही.)
