Verul Kailas Temple : भारताला मंदिरांची भूमी म्हणून ओळखले जाते. देशात अशी काही मंदिरे आहेत जी पाहून शास्त्रज्ञही आश्चर्यचकित होतात. असेच एक मंदिर म्हणजे महाराष्ट्रातील छत्रपती संभाजीनगर जिल्ह्यातील वेरूळ कैलास मंदिर. या मंदिराला आठवे आश्चर्य म्हटले तर ते चुकीचे ठरणार नाही. ज्याला त्याच्या इतिहासाबद्दल माहिती असेल तो विश्वास ठेवू शकणार नाही. या मंदिराचे सर्वात उल्लेखनीय वैशिष्ट्य म्हणजे ते अनेक फूट जमिनीखाली बांधलेले आहे. ही विशिष्टता पाहून युनेस्कोने १९८३ मध्ये ते जागतिक वारसा स्थळ म्हणून घोषित केले. हे मंदिर इतके खास का आहे याबद्दल अधिक जाणून घ्या…

बांधकामासाठी लागली 100 वर्ष (Verul Kailas Temple)

वेरूळ कैलास मंदिर बांधण्यासाठी सुमारे १०० वर्षे लागली असे म्हटले जाते. यामागील कारण असे आहे की हे मंदिर वरपासून खालपर्यंत एकाच, मोठ्या दगडापासून कोरले गेले होते. हे विचित्र वाटेल, पण ते खरे आहे. या मंदिराच्या या अद्वितीय वैशिष्ट्याने शास्त्रज्ञांनाही आश्चर्यचकित केले आहे. असे म्हटले जाते की या मंदिराच्या बांधकामादरम्यान सुमारे ४०,००० टन वजनाचे दगड कापण्यात आले होते.

7000 कामगारांची मेहनत

इतिहासकारांचा असा विश्वास आहे की वेरूळ कैलास मंदिराचे बांधकाम राष्ट्रकूट राजवंशातील राजा कृष्ण पहिला (७५७-७८३) यांनी केले होते. सुमारे ७,००० कामगारांनी ते बांधण्यासाठी दिवसरात्र काम केले. कारागीरांची संख्या इतकी मोठी असूनही, ते पूर्ण होण्यास १०० वर्षे लागली. वरून खालपर्यंत दगड कापण्याची प्रथा त्या काळातील स्थापत्यकलेचे एक उत्तम उदाहरण आहे. हे मंदिर जमिनीखाली सुमारे दोन मजली बांधले आहे. Verul Kailas Temple

या मंदिरात भगवान शंकर शिवलिंगाच्या रूपात विराजमान आहेत. असे म्हटले जाते की या मंदिराला हिमालयातील कैलास पर्वताचे स्वरूप देण्याचा प्रयत्न करण्यात आला होता, जो मोठ्या प्रमाणात यशस्वी झाला. या मंदिरात कुठेही सांधे नाहीत. मंदिर अंदाजे ८२ मीटर लांब आणि ४६ मीटर रुंद आहे. त्याची उंची अंदाजे ३० मीटर आहे. मंदिराच्या भिंती आणि खांबांवर सुंदर कोरीवकाम दिसते.

वेरूळ कैलास मंदिर मध्ये कसे पोहोचायचे?

– औरंगाबादमध्ये विमानतळ आहे. वेरूळ लेणी सुमारे ३५ किलोमीटर अंतरावर आहेत. औरंगाबाद विमानतळावर पोहोचल्यानंतर, तुम्ही लेण्यांपर्यंत पोहोचण्यासाठी बस किंवा टॅक्सी घेऊ शकता.
– औरंगाबाद रेल्वे स्टेशन मुंबई आणि पुण्याशी चांगले जोडलेले आहे. जळगाव रेल्वे स्टेशन हे वेरूळचे सर्वात जवळचे स्टेशन आहे. येथून, तुम्ही बस किंवा टॅक्सी निवडू शकता.
– औरंगाबाद हे प्रमुख राष्ट्रीय महामार्गांशी जोडलेले आहे. येथून तुम्ही अजिंठा-वेरूळला सहज पोहोचू शकता.