मोबाईल फोन आज आपल्या जीवनाचा एक महत्त्वाचा भाग बनला आहे. कॉल करण्यापासून ते इंटरनेट सर्फिंगपर्यंत, आपण प्रत्येक गोष्टीसाठी आपल्या सिम कार्डवर अवलंबून असतो. परंतु अनेक वेळा लोक बराच काळ रिचार्ज करत नाहीत, ज्यामुळे त्यांचा नंबर निष्क्रिय होतो. अशा परिस्थितीत, अनेकदा प्रश्न पडतो की जर रिचार्ज केले नाही तर सिम कार्ड किती दिवसांत निष्क्रिय होईल आणि त्यामागील नियम काय आहेत?
ट्रायचे नियम काय म्हणतात?
भारतात दूरसंचार सेवांचे नियमन करणारी संस्था ट्राय (टेलिकॉम रेग्युलेटरी अथॉरिटी ऑफ इंडिया) ने सिम कार्ड बंद करण्याबाबत स्पष्ट मार्गदर्शक तत्वे जारी केली आहेत. या नियमांनुसार, जर एखादा ग्राहक त्याचे सिम बराच काळ वापरत नसेल किंवा रिचार्ज करत नसेल, तर ऑपरेटरला तो नंबर डिस्कनेक्ट करण्याचा अधिकार आहे.
ट्रायच्या मते, जर सलग ९० दिवस एखाद्या नंबरवर कोणतीही आउटगोइंग किंवा इनकमिंग अॅक्टिव्हिटी (कॉल, एसएमएस किंवा डेटा वापर) नसेल, तर तो नंबर निष्क्रिय मानला जाऊ शकतो. तथापि, कंपन्या मेसेज किंवा कॉलद्वारे ग्राहकांना आगाऊ चेतावणी देतात.
जर तुम्ही रिचार्ज केले नाही तर त्याची प्रक्रिया काय आहे?
जेव्हा तुम्ही रिचार्ज केले नाही, तेव्हा सर्वप्रथम तुमच्या आउटगोइंग सेवा बंद होतात. सहसा, शेवटच्या रिचार्जची वैधता संपल्यानंतर १५ दिवसांच्या आत आउटगोइंग कॉल आणि एसएमएस थांबतात परंतु काही काळासाठी इनकमिंग कॉल येत राहतात. जर तुम्ही यानंतरही रिचार्ज केले नाही, तर पुढील चरणात इनकमिंग सेवा देखील बंद होतात. या संपूर्ण प्रक्रियेत, वेगवेगळ्या कंपन्यांचा वेळ थोडा बदलू शकतो परंतु बहुतेक प्रकरणांमध्ये सिम सुमारे ६० ते ९० दिवसांच्या आत पूर्णपणे निष्क्रिय होते.
नंबर पुनर्नियुक्तीचे नियम
TRAI च्या मार्गदर्शक तत्वांनुसार, एकदा नंबर निष्क्रिय केल्यानंतर, तो नवीन ग्राहकांना दिला जाऊ शकतो. साधारणपणे, ९० दिवसांच्या निष्क्रियतेनंतर, टेलिकॉम कंपनी तो नंबर पुन्हा सक्रिय यादीत टाकू शकते आणि दुसऱ्याला देऊ शकते. याचा अर्थ असा की जर तुम्ही तुमचा नंबर बराच काळ वापरला नाही तर तो दुसऱ्याकडे जाऊ शकतो.
नंबर निष्क्रियता कशी टाळायची?
जर तुम्ही बराच काळ प्रवास करत असाल, दुसरा नंबर वापरत असाल किंवा सध्या कॉल/डेटा आवश्यक नसेल, तरीही वेळोवेळी तुमचे सिम सक्रिय करा. यासाठी, तुम्ही कमीत कमी रिचार्ज करू शकता जे इनकमिंग आणि आउटगोइंग सेवा राखते. बहुतेक कंपन्या ९९ रुपयांपासून सुरू होणाऱ्या योजना देतात, ज्यामुळे तुमचा नंबर सक्रिय राहतो आणि डिस्कनेक्ट होण्याचा धोका नसतो.
