कर्मचाऱ्यांच्या भविष्य निधी संस्थेच्या (EPFO) सदस्य आता त्यांच्या EPF खात्यातून थेट UPI द्वारे बँक खात्यात पैसे ट्रान्सफर करू शकतील. श्रम मंत्रालयाच्या एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याच्या मते, ही नवीन सुविधा या वर्षी एप्रिल 2026 पासून सुरू होणार आहे. हा बदल EPFO ला बँक-स्तरीय सुविधा देण्याच्या तसेच सदस्यांना जास्त लवचिकता, जलद काढणी आणि सुलभ प्रक्रिया प्रदान करण्याच्या दिशेतील महत्त्वाचा टप्पा आहे. सदस्यांना सल्ला देण्यात आला आहे की ते आपले UAN अपडेट ठेवावे आणि अधिकृत EPFO पोर्टल किंवा अ‍ॅपवर लक्ष ठेवावे. सूत्रांनुसार, श्रम मंत्रालय एका प्रोजेक्टवर काम करत आहे ज्यामध्ये EPF चा एक ठराविक भाग फ्रीज केला जाईल आणि मोठा भाग युनिफाइड पेमेंट इंटरफेस (UPI) चा वापर करून त्यांच्या बँक खात्यातून काढण्यासाठी उपलब्ध असेल.

नवीन प्रणाली कशी काम करेल?

कामगार मंत्रालय एका मोठ्या प्रकल्पावर काम करत आहे ज्यामध्ये:

निवृत्तीसाठी पुरेसा निधी सुनिश्चित करण्यासाठी ईपीएफ शिल्लकचा एक भाग (किमान २५%) गोठवला जाईल (लॉक केला जाईल).

उर्वरित भाग (अंदाजे ७५% पर्यंत) थेट यूपीआय द्वारे सदस्यांच्या बँक खात्यात काढण्यासाठी उपलब्ध असेल.

सदस्य यूपीआय अॅप्स किंवा एटीएमद्वारे पात्र शिल्लक पाहू शकतील आणि त्यांचा यूपीआय पिन प्रविष्ट करून सुरक्षित हस्तांतरण करू शकतील.

एकदा हस्तांतरित झाल्यानंतर, निधी त्यांच्या बँक खात्यात जमा केला जाईल आणि यूपीआय पेमेंट, एटीएम पैसे काढणे किंवा इतर पद्धतींद्वारे वापरला जाऊ शकतो.

सॉफ्टवेअर अपडेट आणि मुख्य लाभ

• EPFO आपल्या सॉफ्टवेअरमध्ये अपडेट करत आहे, ज्यामुळे सिस्टम कोणत्याही गडबडीशिवाय सुरळीत चालेल.
• ही सुविधा सुमारे 8 कोटी EPFO सदस्यांना फायदा देईल.
• सध्या EPF काढणीसाठी फॉर्म भरावा लागतो आणि प्रतीक्षा करावी लागते, जी वेळखाऊ प्रक्रिया आहे.
• नवीन ऑटो-सेटलमेंट व्यवस्थेअंतर्गत क्लेम इलेक्ट्रॉनिक पद्धतीने फक्त 3 दिवसांत निपटवले जातील.
• ऑटो-सेटलमेंटची मर्यादा आधी ₹1 लाख होती, जी आता वाढवून ₹5 लाख करण्यात आली आहे.

नवीन सिस्टम का का आवश्यक आहे?

• हा सिस्टम आजार, शिक्षण, लग्न, घर बांधणी यासारख्या अत्यावश्यक खर्चांसाठी त्वरित निधी उपलब्ध करेल.
• COVID-19 काळात EPFO ने ऑनलाइन ऑटो-सेटलमेंट सुरू केले होते, ज्यामुळे गरजू व्यक्तींना वेगवान मदत मिळाली.
• दरवर्षी 5 कोटींपेक्षा जास्त क्लेम्स निपटवले जातात; नवीन सिस्टममुळे EPFO चा वेळ आणि कामाचा ताण मोठ्या प्रमाणात कमी होईल.

EPF काढणीचे नवीन नियम

• पात्र EPF बॅलन्सचा 100% (कर्मचारी + नियोक्ता हिस्सा) काढणीसाठी उपलब्ध असेल, परंतु किमान 25% बॅलन्स नेहमी खात्यात ठेवणे आवश्यक आहे.
• EPFO ची सध्याची व्याजदर 8.25% प्रति वर्ष आहे, जी कंपाउंडिंगसह रिटायरमेंट कॉर्पस वाढवण्यास मदत करते.
• पूर्वीचे 13 गुंतागुंतीचे नियम सोपे करून फक्त 3 प्रमुख श्रेणीत रूपांतरित केले गेले आहे:
  1. अत्यावश्यक गरजा (आजार, शिक्षण, लग्न)
  2. गृहनिर्माण गरजा
  3. विशेष परिस्थिती
• यामुळे 100% ऑटो-सेटलमेंट शक्य होईल आणि बहुतेक प्रकरणांमध्ये कोणतेही डॉक्युमेंटेशन आवश्यक राहणार नाही.